Thiết kế website là một quá trình với nhiều công đoạn. Tuy nhiên, tùy theo từng loại website và từng đơn vị cung cấp dịch vụ mà có các bước quy trình khác nhau. Bài viết này tôi muốn chia sẻ một quy trình thiết kế mà theo quan điểm riêng cá nhân là phù hợp với cả lập trình viên và khách hàng.

1. Bước tiếp nhận yêu cầu

Khi khách hàng có nhu cầu thiết kế website, việc đầu tiên là viết yêu cầu. Yêu cầu của khách hàng phải rõ ràng và hiểu mình cần gì trước khi đòi hỏi trình độ của lập trình viên.

Việc khách hàng hiểu mình cần một website như thế nào là điều quan trọng để lập trình viên xây dựng một website đúng với yêu cầu. Do đó, khi tiếp nhận yêu cầu từ khách hàng, lập trình viên cần làm rõ các yêu cầu này trước khi lao vào thiết kế, để tránh việc nhầm lẫn không hiểu yêu cầu của khách hàng, việc làm lại hoặc kéo dài thời gian thiết kế sẽ rất dễ xảy ra.

2. Xây dựng demo mẫu website

Sau khi hiểu rõ yêu cầu của khách hàng, lập trình viên phải tiến hành vẽ yêu cầu thành thiết kế thông qua photoshop hoặc các phần mềm chuyên dụng làm sao để khách hàng có thể nhìn thấy được chi tiết website thực tế.

Phần lớn các quy trình hiện nay là lập trình viên sẽ lao vào code đầy đủ một website, sau đó đưa cho khách hàng xem và bắt đầu sửa, công việc này vô tình gây ra tình trạng delay dự án, các yêu cầu chỉnh sửa không được thỏa thuận, vừa gây tổn thất về thời gian của khách hàng và công sức của lập trình viên.

Quy trình bước 2 yêu cầu lập trình viên phải chấp nhận các mất mát về công sức và thời gian, nếu như khách hàng thay đổi ý định. Đây là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

3. Chốt chức năng và giao diện

Sau khi có demo hình ảnh hoặc bản thiết kế thực tế (chưa ghép chức năng). Lập trình viên và khách hàng sẽ chốt về giao diện và các chức năng sẽ được ghép với thiết kế, đồng thời chốt về chi phí cho website. Đây mới là bước tính phí chính xác.

Hiện nay, nhiều khách hàng khi yêu cầu thiết kế sẽ yêu cầu kèm theo chi phí, điều này là hoàn toàn không phù hợp. Bởi trong quá trình xây dựng website, sẽ phát sinh các chức năng ngoài yêu cầu và khó tính phí chính xác. Do đó cần chốt chi tiết về chức năng và giao diện trước khi chốt chi phí.

4. Thanh toán ứng trước

Tùy theo yêu cầu của lập trình viên mà sẽ có mức ứng trước là 30% hoặc 50% hợp đồng. Đây là phí đặt cọc để lập trình viên yên tâm phát triển website. Nếu khách hàng thay đổi ý định, khách hàng sẽ mất khoản phí này. Đó là điều hiển nhiên.

Chi phí thanh toán trước cũng là khoản phí giúp lập trình viên thanh toán các chi phí như hosting, tên miền nếu khách hàng có nhu cầu mua kèm. Đây là các chi phí khi đã thanh toán không thể lấy lại.

5. Hoàn thiện chức năng và giao diện

Dựa vào thiết kế và chức năng chi tiết đã thiết kế, lập trình yêu phải thiết kế đúng với các yêu cầu này.

6. Bàn giao website và thanh lý hợp đồng

Đây là bước quan trọng để chốt toàn bộ dự án, việc phát sinh lỗi phải được thông báo trong thời gian 30 ngày. Lập trình viên phải có trách nhiệm hỗ trợ sửa chữa các lỗi trong khoảng thời gian này.

7. Thỏa thuận bảo trì

Đây là thỏa thuận sau thiết kế. Nếu khách hàng có nhu cầu cần quản trị viện hoặc lập trình viên duy trình phát triển website có thể trả phí hàng tháng theo thỏa thuận ở một hợp đồng khác.

Lưu ý: Lập trinh viên nên tuân thủ theo đúng quy trình và khách hàng có thể tham khảo quy trình này để đảm bảo dự án được hoàn thiện đúng thời gian và không xảy ra các tranh chấp ngoài ý muốn.